Cách tính dung tích bồn chứa mủ cao su và kiểm tra lớp lót

Để chọn dung tích bồn chứa mủ cao su, lấy khối lượng latex lỏng mỗi lần nhập chia cho khối lượng riêng của đúng loại mủ, rồi cộng lượng còn trong bồn trước khi nhập. Kết quả là thể tích chất lỏng cần chứa ở thời điểm đó. Khi hỏi giá, yêu cầu bên thiết kế ghi riêng dung tích làm việc, dung tích toàn phần và mức nạp tối đa. Nếu chỉ sửa lớp lót của bồn cũ, hồ sơ quan trọng nhất lại là bản vẽ các bề mặt tiếp xúc với mủ.

Xác định loại mủ đi vào bồn

Trên phiếu yêu cầu, ghi tên vật liệu như trên phiếu kỹ thuật của lô hàng. “Mủ nước thu gom từ vườn”, “latex cao su thiên nhiên ly tâm HA” và “latex NBR” là ba mô tả khác nhau. ISO 2004 quy định chỉ tiêu cho latex cao su thiên nhiên cô đặc bằng ly tâm hoặc tạo kem, được bảo quản toàn bộ hoặc một phần bằng amoniac. Zeon xếp latex NBR vào nhóm latex tổng hợp. Phạm vi ISO 2004:2024 · Danh mục latex NBR của Zeon.

Gửi cho bên chào bồn phiếu kỹ thuật (TDS), phiếu an toàn (SDS) và chế độ vận hành dự kiến. Nếu có nhiều loại mủ, ghi rõ bồn chuyên dùng cho một loại hay dùng luân phiên. Với bồn dùng luân phiên, cần mô tả cả chất vệ sinh giữa hai mẻ để đối chiếu vật liệu van, gioăng và lớp lót.

Tính dung tích từ lượng latex thực nhập

Ví dụ, phiếu G-TEX HA (TZ FREE) của Getahindus ghi giá trị điển hình 0,95 g/mL, tương đương 0,95 kg/L, và hàm lượng cao su khô (DRC) 60%. Giả sử kho nhập 7.600 kg latex lỏng của mác này trong một chuyến. Phiếu kỹ thuật G-TEX HA, trang 1.

7.600 kg ÷ 0,95 kg/L = 8.000 L, tức 8 m³ latex. Nếu trước khi nhận hàng còn 1 m³ trong bồn và suốt thời gian nhập không xả ra, lượng chất lỏng cuối chuyến là 9 m³. Ghi “cần chứa 9 m³ chất lỏng khi nhận xong” để nhà chế tạo tính khoảng trống vận hành và xác nhận mức nạp cho phép. Chỉ ghi “bồn 9 m³” có thể khiến hai bên hiểu khác nhau về sức chứa.

Cũng trong ví dụ này, 7.600 × 60% = 4.560 kg cao su khô. Con số đó dùng để tính lượng cao su có trong lô. Nếu chứng từ của xưởng ghi theo tấn cao su khô quy đổi, hãy đổi về khối lượng latex lỏng trước khi tính dung tích bồn. Với lô thực tế, dùng DRC và khối lượng riêng do nhà cung cấp xác nhận.

Những thông tin cần có trong yêu cầu báo giá

Nội dungGhi trên yêu cầu gửi nhà cung cấp
Nhập và xuấtKhối lượng mỗi chuyến, lượng tồn lớn nhất trước khi nhập, thời gian bơm một chuyến, có xuất đồng thời hay không.
Bảo quảnMác latex, nhiệt độ tại vị trí đặt bồn, thời gian lưu lâu nhất, yêu cầu khuấy hoặc tuần hoàn theo hướng dẫn của nhà cung cấp mủ.
Các đầu kết nốiVị trí và kích cỡ cửa nhập, cửa xả, điểm lấy mẫu, đường vệ sinh. Đánh dấu các đường ống sẵn có trên bản vẽ.
Phạm vi bàn giaoThân bồn, bộ khuấy nếu cần, van, chỉ báo mức, đường ống và lắp đặt. Yêu cầu từng bên ghi rõ các hạng mục đã tính vào báo giá.

Điều kiện bảo quản phụ thuộc mác latex. Chẳng hạn, với G-TEX HA nêu trên, nhà sản xuất hướng dẫn che nắng và tránh để sản phẩm ở nhiệt độ trên 35 °C. Khi gửi yêu cầu, ghi cả nhiệt độ thực tế nơi đặt bồn và điều kiện trong TDS để bên thiết kế đối chiếu. Hướng dẫn bảo quản G-TEX HA, trang 2.

Bố trí điểm lấy mẫu để kiểm tra lô mủ

Nếu phòng chất lượng giữ mẫu khi nhập và khi cấp mủ sang sản xuất, hãy đánh dấu hai điểm này trên sơ đồ đường ống. Phiếu lấy mẫu nên ghi mã lô, mã bồn, thời điểm và người lấy. Nhờ vậy, khi hai mẫu cho kết quả khác nhau, xưởng biết mỗi mẫu đại diện cho dòng mủ nào. ISO 123 có quy trình lấy mẫu latex cô đặc và đề cập đến mẫu lấy từ bồn. Phạm vi ISO 123 về lấy mẫu latex.

Hai chai nắp trắng đựng chất lỏng trắng ngà đặt trước bồn kim loại.
Hai mẫu nhìn giống nhau vẫn có thể thuộc hai lô khác nhau. Ghi mã bồn và thời điểm lấy trên từng chai hoặc thẻ mẫu đi kèm.

Khi công việc là sửa lớp lót của bồn đang dùng

Gửi bản vẽ thân, đáy, cổ ống và mặt bích, kèm ảnh vùng bong, rách hoặc hở mép. Nêu rõ xưởng cần kiểm tra toàn bộ bề mặt hay chỉ sửa quanh một cửa xả. Hai bồn cùng dung tích có thể khác đáng kể về số cổ ống và diện tích cần xử lý. Các thông số cần gửi khi báo giá bọc cao su bồn hóa chất.

Bốn cổ ống mặt bích có lớp cao su đen trong lòng và quanh miệng.
Khi tính phần cần lót, ghi riêng đường kính trong, chiều dài cổ ống và phạm vi cao su phủ trên mặt bích.

Khi đề xuất vật liệu lót hoặc gioăng mới, yêu cầu bên chào xác nhận khả năng tiếp xúc với cả latex và chất dùng lúc vệ sinh. Hồ sơ thử nên chỉ ra mã vật liệu, chất lỏng, nhiệt độ và thời gian thử để hai bên đối chiếu. Nếu quy trình còn yêu cầu kiểm soát chất lượng mủ sau khi lưu bồn, ghi riêng chỉ tiêu cần đo trên mẫu latex. Cách đọc kết quả thử ngâm cao su trong chất lỏng.

Mẫu ghi yêu cầu cho một chuyến nhập

“Bồn tĩnh nhận latex thiên nhiên G-TEX HA. Chuyến lớn nhất 7,6 tấn latex lỏng, lượng tồn trước khi nhập tối đa 1 m³. Trong lúc nhận hàng không xuất mủ. Đề nghị xác nhận dung tích làm việc, dung tích toàn phần, mức nạp tối đa và vị trí lấy mẫu. Kèm TDS của latex, SDS của chất vệ sinh và bản vẽ các đầu ống hiện có. Báo riêng bồn, phụ kiện và lắp đặt.”

Bồn inox có cần bọc thêm cao su không?

Riêng chữ “inox” chưa đủ để quyết định. Cần biết mác thép, loại latex, chất vệ sinh, nhiệt độ và yêu cầu về độ sạch của lô. Nếu đề xuất bọc thêm, yêu cầu bên thiết kế nêu rõ bề mặt nào cần bảo vệ, lý do chọn lớp lót và cách kiểm tra bề mặt đó khi bàn giao.

Đánh giá nội dung
Quản lý Nguyễn Trọng Đạt trong một lần tìm hiểu thị trường tại Trung Quốc

Tôi là Nguyễn Trọng Đạt – Quản lý sản xuất và kỹ thuật của Công ty TNHH cao su kỹ thuật Khánh Đạt. Với chuyên môn hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản xuất cao su và cung cấp các sản phẩm làm từ cao su. Một số khách hàng chúng tôi đã cung cấp: Tập đoàn than khoáng sản Việt Nam, EVN, PTSC cùng nhiều doanh nghiệp trong và ngoài nước.